Sıradan bir turist Afrika filleri ile ne kadar anı biriktirebilirse o kadar anıyla döndüm son Afrika seyahatinden. Bu durumun oluşmasında baş rolü, belki de tahmin ettiğiniz üzere Botswana oynadı elbette. Nasıl bir ülkedir, neden beni aşırı etkilemiştir, Afrika'daki bir numaralı safari noktası olarak gösterilmesindeki sebepler nelerdir? Cevapları ile birlikte seyahat planlamayı düşünenlerin ihtiyaç duyabileceği bazı bilgileri Botswana Gezi Notları adı altında aktarmaya çalıştım.

BU YAZILAR DA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR:

Botswana Gezi Notları

Botswana Hakkında Genel Bilgiler / Botswana Gezi Notları

Afrika kıtasının güneyinde bulunan ve okyanusa kıyısı olmayan Botswana, Britanya'dan bağımsızlığını kazanmadan önce -çok değil, bundan 50 sene öncesi yani- dünyanın en fakir ülkelerinden birisiyken takdire şayan bir politika ve ekonomi yönetimiyle günümüzde kıtanın en gelişmiş ülkelerinden birisi haline gelmiş. Nasıl olmuş bu? Toprak üstünde faydalanabilecek hiçbir şeyin bulunmadığı, bulaşıcı hastalıkların kol gezdiği bu sıcak ve kurak ülkeye İngilizler hiç bir yatırım yapma gereği duymamış, "Yaşanmaz burada!" diye. O yüzden ülke topraklarının altında yatan bir nimeti gözden kaçırmışlar: Elmas! Bağımsızlığını kazandığı anda elmas yataklarını keşfeden Botswana, şu anda Rusya ve Kanada'dan sonra dünyanın en büyük elmas üreticisi. Yüz ölçümü ve çıkan miktar oranına bakıldığında bir numarada.

Elmas üretimi, ülkenin başlıca gelir kaynağı. Bu sektörden o kadar çok para geliyor ki turizmden gelecek olan parayı pek de önemsemiyorlar. Bu nedenle, turizme bağımlı yaşayan Doğu Afrika ülkelerindeki vahşi doğa ne kadar dejenere olmaya başlamışsa, Botswana'daki o kadar korunmuş durumda. Ülke topraklarının büyük bir kısmını kaplayan Kalahari Çölü'nün varlığının da etkisiyle tarım pek yapılmıyor ama hayvancılık önemli bir yere sahip. Avrupa'ya bile et ihracatı yapabilecek kadar gelişmiş olan et sektörü, ülkenin 2. büyük gelir kaynağı.

Botswana gezi notları

Botswana ve Filler

Botswana, Afrika'daki - hatta bazı kaynaklar dünyadaki olduğunu söylüyor- en yüksek fil popülasyonuna sahip ülke. Sayı net olarak bilinmese de ülkenin 130.000 civarında Afrika filine ev sahipliği yaptığı tahmin ediliyor. Fillerin büyük bir kısmı Chobe Nehri etrafında olsa da doğal yaşam sonuna kadar korunduğu için her an, her yerde fillerle karşılaşma ihtimaliniz var.

Peki, Botswana'daki fil nüfusunun diğer ülkelere göre bu kadar yüksek oluşunun altında yatan sebep sadece doğal yaşamın korunup avcılığın yasak olması mı? Maalesef cevap hayır. Bağımsızlığını kazandıktan sonra, komşu ülkelerin aksine, hiç iç savaş ve terör olayı yaşamayan Botswana, Afrika'nın en huzurlu ve güvenli bölgelerinden birisi. "Bunun fillerle alakası ne?" diye düşünebilirsiniz. Farkında değiliz ancak savaşlar vahşi doğadaki hayvanları da olumsuz yönde etkileyen bir olgu. Normal şartlar altında Chobe Nehri'nden geçerek diğer ülkelere göç etmesi gereken filler, Angola'daki iç savaş ve Namibya'daki bağımsızlık mücadelesi sebebiyle göç etmeyi bırakmış. Savaş sırasında aldıkları hasarların yanı sıra bağımsız örgütlerin atış talimi için hedef tahtası haline gelen bu hayvanlar, hayatta kalmak için Botswana'da mülteci olarak yaşamayı seçmiş. Günümüzde Angola ve Namibya'da sular durulduğu için bir kısmı yeniden göç etmeye başlamış durumda fakat bir kısmının hafızası hala taze.

Botswana gezi notları

Botswana'ya Ulaşım ve Vize / Botswana Gezi Notları

Türkiye'den Botswana'ya gitmek isteyenlerin en çok sorduğu soruların başında "Nasıl gidilir?" geliyor. Daha önceki Afrika yazılarımda da bahsettiğim üzere, biz 4 ülkeyi kapsayan bir Overland safari turu yaptığımız için Namibya'dan kara yolu ile girip Zimbabve'den çıktık. Belki bu kadar uzun süren bir plan yapamayabilirsiniz ancak pek çok turistin yaptığı gibi Botswana'ya kadar gelmişken dünyanın en büyük şelalelerinden birisi olan Zambiya-Zimbabve sınırındaki Victoria Şelalesi'ni de programınıza dahil etmek isteyebilirsiniz. O nedenle aktarma noktasını Livingstone veya Victoria Falls olarak seçme şansınız var.

Maun'daki hava alanı, Bostwana'nın en büyüğü değil fakat en yoğun olanı. Uluslararası uçuş sayısı en fazla olan nokta burası. O nedenle kalkış veya varış destinasyonu olarak burayı tercih etmeniz mantıklı olacaktır. Johannesburg, Cape Town veya Doha'yı aktarma noktası olarak kullanabilirsiniz.

"Botswana vizesi nasıl alınır?" derseniz, ülkeye girişte hiçbir ücret ödemeden vize alabiliyorsunuz fakat kaç güne kadar alınabildiğini çözemedim. Girişte ufak bir form doldurup kalacağımız gün sayısını yazdık. 5 gün kalacaktık, 7 günlük vize verdiler.


"AFRİKA'DA OVERLAND SAFARİ TURU NASIL AYARLANIR?" YAZISINI OKUMAK İÇİN TIKLAYINIZ.


Botswana'da Ulaşım ve Yol Durumu

Büyük bir bölümünü Kalahari Çölü'nün kapladığı Botswana'da yerleşim yerleri daha çok sulak alanların etrafında toplanmış durumda. Bir yerden bir yere gitmek için çölün etrafından dolaşmak gerekiyor. Botswana ekonomik olarak çok gelişmiş olmasına karşın hala yaşamın kırsalda sürdüğü, modern imkanların kısıtlı olduğu bir ülke. Bu durum, ulaşıma da yansımış durumda. Şehirler arası yollar asfalt olmasına asfalt fakat o kadar bakımsız ki her tarafta kocaman delikler var. Hızla giderken arabayı haşat etme ihtimali yüksek. "Botswana yollarındaki bir deliğe bir zürafa koysanız sadece kafası görünür."

Namibya'nın aksine, Botswana'da kendi başına seyahat edenlere pek rastladığımı söyleyemem. Yok mu? Elbette var fakat yaygın değil. Genelde büyük bir çoğunluk turlarla hareket ediyordu. Tura katılmasanız bile, vahşi yaşamla bu kadar iç içe olan bir ülkede vahşi doğada yapacağınız aktiviteleri bir rehber eşliğinde yapmanız en sağlıklısı olacaktır. Trafiğin soldan aktığını da belirtmeden geçmeyeyim.

Botswana gezi notları

Polis Kontrolü

İlk defa böyle bir başlık açıyorum çünkü Bostwana'da şehirler arasında seyahat edip de polis kontrolünden geçmemeniz çok büyük bir mucize olur. Botswana'da et sektörünün öneminden bahsetmiştim. Bu bağlamda alınmış bazı kurallar var; örneğin ülkeye dışarıdan et sokmak kesinlikle yasak. (Tavuk hariç! Çünkü bir Afrikalı için tavuk etten sayılmıyor :)) Aynı şekilde, ülke içinde bir bölgeden diğerine izinsiz et taşımak da yasak. Bu nedenle yol kenarlarında sürekli polis kontrol noktaları var, arabaları durdurup içinde arama yapabiliyorlar. İlave olarak bu kontrollerde, salgın hastalıkların taşınması tehlikesine karşı, sıvı dolu bir teknenin üzerine çıkıp ayakkabılarınızı dezenfekte ediyorsunuz. Tedirgin olacağınız bir durum değil, rutin kontroller. Araç içinde, ortalıkta ayakkabı, terlik varsa onları da dezenfekte etmenizi isteyebilirler, aklınızda olsun.

Para Birimi

Botswana'nın para birimi olan Pula, günümüzde Güney Afrika Randı'ndan bile daha değerli. Ülke genelinde Pula kullanılmasına karşın market, otel gibi yerlerde komisyonla Güney Afrika Randı veya Namibya Doları da kullanabilirsiniz. Şehir merkezlerinde döviz bozdurmak ise alışkın olduğumuz kadar rahat değil. Her yerde döviz bürosu bulmak zor. Bazı bölgelerde bankalarda döviz bozdurmak zorunda kalıyorsunuz. Döviz bozduracağınız zaman pasaportunuzun yanında olması gerektiğini unutmayın.

Botswana gezi notları

Konaklama

Botswana'da, özellikle Chobe Ulusal Parkı civarında, lüks otellerde kalabileceğiniz gibi doğanın göbeğine çadır da kurabilirsiniz. Bu seyahati bizim için unutulmaz kılan detaylardan birisi de konaklama tercihlerimiz oldu.  Hem ekonomik olmasından dolayı hem de doğa ile uyumlu bir seyahat istediğimiz için ya çadır kurduk ya da hazır kurulu çadırlarda kaldık. Hayvanları uzaktan görmüş olmaktan ziyade bir fil sürüsü arasında mahsur kalmak, su aygırı ile karşılaşma korkusuyla gece tuvalete gitmek, elektrik ve su olmadan yaşamayı deneyimlemek gibi sadece buraya özgü anılar biriktirmek isterseniz tavsiyem çadırda kalmanız yönünde.

Nerede kaldığımıza gelirsek...Okavango Deltası'ndaki Pepere Adası için "efsane" kelimesini kullanmaktan çekinmiyorum. Burası delta ortasında, sadece botla ulaşımın sağlandığı, hiçbir yerleşimin bulunmadığı, hazır kurulu çadırlardan oluşan, doğanın kucağında bir kamp alanı. Swamp Stop Camping aracılığıyla buraya gelip kalabilirsiniz. Bu ada, Okavango'daki diğer adalar gibi Büyük Beşli bölgesi. Ulaşım esnasında yapılan bot turunun haricinde Mokoro'ya binerek başka adalara geçiş yapabilir, doğa yürüyüşlerine katılabilir veya kuş gözlemine çıkabilirsiniz. Biz tur kapsamında gezdiğimiz için fiyatını öğrenemedim.

Diğer noktamız Makgadikgadi tuz düzlüklerinin başlangıç noktası oldu. Burada herhangi bir tesis yok o nedenle hiçliğin ortasına çadırımızı kurduk. Uygun hava şartlarında çadır kurmanıza bile gerek kalmadan uyku tulumunu serip yatabileceğiniz bir yer. O kadar canlılığın arasından kopup gelip burada böcek bile olmayan bir yerde uyumanın da ayrı bir rahatlığı olduğunu itiraf etmeliyim.

Son durağımız ise Maun'daki Drifters Lodge oldu. "Lodge" olarak adlandırılıyor fakat burada da hazır kurulu çadırlar mevcut. Kendi çadırı ile gelenler için uygun alan da var. Bar, wi-fi, resturant gibi olanakları mevcut. Kendi çadırı ile gelenler için kişi başı ücret 10€. Oda-kahvaltı fiyatı ise kişi başı 60€. Buraya tıklayarak bölgedeki lodge alternatiflerini inceleyebilirsiniz.

Botswana gezi notları

Hava Durumu ve En Uygun Seyahat Zamanı

"Botswana'ya ne zaman gidilir?" sorusuna net bir cevap verebilmek için seyahatten ne beklediğinize karar vermeniz önem taşıyor. Eğer sadece safari odaklı bir seyahat planlıyorsanız yağmurun en düşük olduğu, hayvanların sulak bölgelerde toplandığı kuru sezonu seçmeniz gerekir. Ancak bu da, safari yapacağınız bölgelere göre değişiklik gösteriyor. Örneğin kuru sezonda Makgadikgadi tuz düzlüklerinde hiç hayvan yokken, yağmurlu sezonda hayvan sayısı artıyor. Bostwana, çok fazla kuş türüne ev sahipliği yapan bir ülke. Kuş gözlemine daha çok ilginiz varsa, yağmurlu sezonu tercih etmeniz gerekebilir.

Safari odaklı bir seyahat için en yüksek sezon Ağustos-Eylül. Özellikle Eylül ayı, Okavango ve Chobe'nin fil kaynadığı bir dönem. Biz de tam Ağustos sonu-Eylül başında Bostwana'daydık. Güney Yarım Küre için kış mevsimi olmasına rağmen hava fazlasıyla sıcaktı. Bu dönemde gitmenin bir diğer avantajı ise kuraklıktan dolayı sineklerin az olması ve kış uykusunda olmalarından ötürü sürüngenlerin nadiren ortaya çıkması. Buna rağmen Maun'da kaldığımız kamp alanında, hiç beklemediğimiz halde Kara Mamba yılanı görüldü.

Valize Ne Koymalı?

* Akşamları sivri sineklere karşı korunmak için uzun kıyafetler giymeniz şart. Botswana'da, Kalahari Çölü dışında hava sıcaklığı genel olarak yüksek. Bu nedenle hem uzun hem de sizi terletmeyecek ince bir şeyler bulundurmanızda fayda var.

* Böcek & sinek kovucu losyon ve güneş kremi olmazsa olmazlardan.

* Doğa yürüyüşlerine katılacaksanız -ki Botswana'da yapabileceğiniz bir numaralı aktivitedir- doğa ile uyumlu renkte kıyafetler giymeniz gerekli. Yeşil, krem rengi, kahverengi ve sarı tonları tercih edebilirsiniz. Beyaz, pembe ve kırmızı ise alsa giymemeniz gereken renkler arasında.

* Hazır kurulu çadır veya lodge'da kalacak olsanız bile kafa feneri bulundurmanız akşamları çok işinize yarayabilir. Işıklandırma olayı alışkın olduğumuz gibi geniş çaplı değil. Botswana'da bastığınız yere dikkat etmek önemli.


"AFRİKA'DA SAFARİ İÇİN ÇANTA HAZIRLIĞI" YAZISINI OKUMAK İÇİN TIKLAYINIZ. 


Bilinmesi Gerekenler

* Yol kenarında yemek molası verdiğinizde birden etrafınızda bir sürü insan toplanabilir. Çoğu yanınıza bile gelmeden uzaktan sizi seyreder, işiniz bitince onlar da işlerine kaldıkları yerden devam eder. Ama böyle bir olay var 🙂 Sohbet edecek kadar yaklaşırlarsa yemeğinizi paylaşmayı ihmal etmeyin.

* Botswana'nın ana dili Setswana fakat resmi dil İngilizce. Bu nedenle çoğu kişi çok güzel İngilizce konuşuyor. Bir de "Click" dedikleri bir dil var, San Bushmen kabilesi tarafından kullanılıyor. Ağızdan garip sesler çıkartarak anlaşıyorlar. Diğer yerlilerden de bilenler çıkabilir. Fırsatınız olursa bilen birisinden konuşmasını isteyebilirsiniz çünkü oldukça ilginç.

* Bu uyarı kendi aracıyla seyahat etmek isteyenlere...En olmadık bir yerde karşınıza bir fil çıkabilir. Sevmek veya fotoğraf çekmek gibi sebeplerle yanına yaklaşmamalısınız. Sinirlenip size doğru koşmaya kalkarsa kaçmamalısınız, zaten Usain Bolt olsanız bile kaçamazsınız.

* Eğer çadırda kalmalı bir plan düşünüyorsanız çoğu kamp yerinde elektrik bile olmadığını belirtmeliyim.

* Botswana sıtma ve sarı humma hastalığına karşı korunmanız gereken bir ülke. Gitmeden önce Seyahat Sağlığı Merkezine uğrayarak detaylı bilgi almanız gerekiyor.


"SEYAHAT AŞILARI NEREDE YAPILIR?" YAZISINI OKUMAK İÇİN TIKLAYINIZ.


Seyahat eden her insanın hayatında özel bir yere konumlandırdığı bir şehir veya ülke vardır sanırım. Benim için bu ülke Botswana oldu. El değmemiş doğal yaşamından fazlasıyla etkilenmemin yanı sıra yeni güzergahlarımın şekillenmesinde de önemli yeri var.

"Botswana Gezi Notları: Özgür Filler ve Ötesi..." yazısı hoşunuza gittiyse Afrika'da safari ile ilgili yazıları okumak için tıklayın.  Diğer yazılardan güncel olarak haberdar olmak için sayfanın altında bulunan formu doldurarak e-posta grubuna abone olabilir veya sosyal medya hesaplarımı takip edebilirsiniz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir